Prowizja od sprzedaży to jeden ze sposobów wynagradzania pracowników. Jest to udział pracownika w korzyściach jakie jego praca przynosi. Zależy bowiem ona od ceny dóbr, usług jakie uda mu się sprzedać. Zalicza się ją do składników ruchomych płac. Wyraża ją przejrzystość prostota i silne oddziaływanie motywacyjne. Jest to
indywidualna forma wynagrodzeń, ponieważ tylko pracownik ma wpływ na jej wysokość. Jest to jedna z form płac udziałowych. Ma ona coraz częstsze zastosowanie nie tylko w przedsiębiorstwach handlowych i usługowych ale także w zakładach produkcyjnych.
Zastosowanie prowizji od sprzedaży ma głównie charakter motywacyjny. Motywacja odbywa się przez bodziec materialny - uzyskiwanie środków ekonomicznych. Ma to pozytywny wpływ na zachowanie personelu. Zachęca do agresywnej sprzedaży.
Prowizja od sprzedaży cieszy się wysoką popularnością między pracownikami, gdyż daje to osobom zatrudnionym poczucie iż są sprawiedliwie nagradzani za wykonaną pracę. Sami mają wpływ na wysokość swojego wynagrodzenia.
Tego rodzaju wynagrodzenie wiąże interesy personelu firmy z jej interesami. Sprowadza się to do większego zżycia personelu z przedsiębiorstwem i do lepszej realizacji misji firmy.
Osoba, która otrzymuje tego rodzaju wynagrodzenie może także otrzymywać wynagrodzenie zasadnicze i inne składniki, które wynikają z przyjętego systemu płac w firmie.
Prowizja od sprzedaży dotyczy zazwyczaj akwizytorów, agentów, pracowników i grup pracowników zorganizowanych i i rozliczanych w różny sposób na przykład w ramach centr zysków, grup spraw do sprzedaży wyrobów ..." [ Wynagrodzenia zmienne... 2005, str. 184]
Pracownik dokonuje transakcji handlowych w imieniu firmy. Prowizję oblicza się jako procent od transakcji wykonanych.
W praktyce np. procent od wartości sprzedanego towaru, od zawartej umowy itd.
Aby obliczyć wartość przyznawanej pracownikowi prowizji należy ustalić jego udział procentowy w efektach, lub w przekroczeniu przyjętych efektów za pomocą odpowiedniego współczynnika - parametru ekonomicznego.
Za parametr ekonomiczny przyjmuje się wartości np:
Trzeba także ustalić wskaźnik prowizji, który powinien być ustalony wg poziomu wysiłku i trudności jakie pracownik wkłada w wykonywaną pracę aby osiągnąć ustaloną normę a nawet ją przekroczyć.
Wskaźnik ten nie jest sztywnie ustalony, zależy od:
sezonu, charakteru rynku, struktury asortymentowej wyrobów, rodzaju usług
stopnia trudności osiągania coraz wyższych wartości parametru ekonomicznego
Rodzaje płac prowizyjnych:
Oblicza się : Pp = Pe x Wp
Pp - płaca prowizyjna
Pe - wartość parametru ekonomicznego osiągnięta przez pracownika
Wp - wskaźnik prowizji
Wynagrodzenie nie jest niczym limitowane. Wzrost płacy prowizyjnej personelu nie zagraża sytuacji ekonomicznej firmy, ponieważ jest wprost proporcjonalny do uzyskanych efektów,
Musi być zawsze ustalone wynagrodzenie minimalne.
Zaletą tego rodzaju jest sprawiedliwość.
Zaś do wad można zaliczyć : - wahania wynagrodzeń
- przerzucenie ryzyka gospodarczego z firmy na pracownika
- nie zawsze odzwierciedla rzeczywiste starania pracownika
Oblicza się : Pp = So x Tp + Pe x Wp
So - stawka osobistego zaszeregowania
Tp - czas przepracowany przez pracownika w miesiącu
Ten rodzaj jest częściej stosowany, jest także bardziej akceptowany przez załogę firmy, łatwiejszy do wynegocjowania.
Wskaźnik prowizji ustalamy w tym wypadku na wyższym poziomie.
Literatura :
Borkowska S., Strategie wynagrodzeń, Oficyna Ekonomiczna Oddział Polskich wyd. , Kraków 2004, str. 317, 433
Kozioł L., Motywacja w pracy determinanty ekonomiczno - organizacyjne, Wydawnictwo naukowe PWN Warszawa - Kraków, Kraków 2002. str. 156 -157
Sekuła Z. , Wynagrodzenia zmienne i rzeczowe, Oficyna ekonomiczna Kraków, Kraków 2005, str. 35, 184 - 186
Podstawy zarządzania personelem, pr. zbior. pod red. A. Szałkowskiego, wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 2006, str. 179, 194
Autor : Anna Bochenek
Â?ródłem jest Portal www.mfiles.ae.krakow.pl prowadzony na serwerze